|
Krajem 1980-ih, kada je aktuelizovana tema Golog otoka u domaćoj štampi zagovornici teze o istorijskoj nužnosti brutalnog represiranja prosovjetske opozicije iznosili su tezu o navodno velikim gubicima jugoslovenskih graničara, naročito na bugarskoj granici. Neretko su pominjane brojke čak do 2.000 ubijenih jugoslovenskih graničara u pograničnim sukobima sa državama Kominforma. Međutim, ovo je još jedan istorijski stereotip, koji je Vathra već demantovao pozivajući se na službene podatke SFRJ. Preostaje mi samo da iznesem ovu dopunu.
Bojan B. Dimitrijević, "Od Staljina do Atlantskog pakta. Armija u spoljnoj politici Titove Jugoslavije, 1945-1958.", Beograd, 2005, str. 195.
"Do kraja 1951. na granicama prema sovjetskim satelitima palo je 15 graničara (do kraja 1953. još tri). Polovina ih je stradala na granici s Albanijom."
Pri tom se Dimitrijević poziva na zvaničan dokument jugoslovenske države: "Bela knjiga o agresivnim postupcima vlada SSSR, Poljske, Čehoslovačke, , Mađarske, Rumunije, Bugarske i Albanije, prema Jugoslaviji", MIP FNRJ, 1951, str. 432-435.
Dakle, reč je o podacima do kraja 1951. izvedenih na osnovu podataka iz ove zvanične publikacije. Dimitrijević ne navodi koji je izvor za podatak o još tri stradala jugoslovenska vojnika do kraja 1953, ali mu treba verovati kada govori o ukupnom broju stradalih.
Na str. 202. kaže sledeće:
"Prema jugoslovenskim statistikama ukupno je od jula 1948. do maja 1954. izvršeno 7.877 graničnih incidenata, od čega 3.338 pucanja na naše graničare i granične objekte, 288 povreda granice, 14 UBISTAVA naših graničara i 24 RANJAVANJA, 246 povreda vazdušnog prostora..."
Pri tom se poziva na publikaciju: "Razvoj OS SFRJ", knj. 12, str. 67-68.
Od 1945. pa do početka 1950-ih traju incidenti na granici sa Italijom i Austrijom, negde sam (verovatno u istoj knjizi) pročitao da je broj ubijenih jugoslovenskih graničara na ove dve granice bio veći nego na granicama tzv. narodnih demokratija.
|
